Pomoc dziecku

 logo serwisu pomoc dzieciom Serwis Pomoc dziecku

Zadbaj o rozwój swojego dziecka

Zdjęcie usmiechniętej rodziny

Raport o SPE i kształceniu integracyjnym

Data dodania piątek, 8 sierpnia 2014
WNIOSKI

Aby poprawiac polityke i praktyke nauczania osób ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi należy naswietlac i upowszechniac zasade równosci szans rozumiana jako rzeczywisty dostep do mo liwosci kształcenia respektujacego ró nice indywidualne i zapewniajacego wszystkim edukacje wysokiej jakosci, skupiajaca sie na mocnych, a nie słabych stronach ucznia. Pojecie specjalne potrzeby edukacyjne jest nieostre i odnosi sie do bardzo zró nicowanej grupy uczniów, która bedzie sie powiekszac. Jest to grupa uczniów zagro onych marginalizacja i wykluczeniem społecznym, którzy z ró nych powodów potrzebuja dodatkowej pomocy w nauce wymagajacej odpowiedniej organizacji procesu dydaktycznego i wychowawczego. Zwiazana jest z tym koniecznosc przyjecia nowego paradygmatu klasy szkolnej, według którego stanowi ona grupe o zró nicowanych mo liwosciach i potrzebach edukacyjnych. W procesie dydaktycznym i wychowawczym oprócz optymalizacji rozwoju mo liwosci poznawczych ucznia wa na jest równie  troska nauczycieli o ukształtowanie adekwatnego do potrzeb edukacyjnych ucznia poziomu motywacji, wspieranie rozwoju emocjonalnego i społecznego. Wskazane byłoby wypracowanie takiego modelu zajec edukacyjnych, który uwzgledniały zarówno zorganizowanie zajec zró nicowanych pod wzgledem stopnia trudnosci na bazie wspólnego programu i aran ował sytuacje dydaktyczne rozwijajace umiejetnosci społeczne ( np. umiejetnosc współpracy, udzielania pomocy i proszenia o nia). O pomyslnosci integracji dziecka niepełnosprawnego w szkole integracyjnej i ogólnodostepnej decyduje wiele czynników. Podstawowa sprawa jest wiedza i zaanga owanie nauczycieli, którzy za pomoca odpowiednich srodków i metod dostosowanych do potrzeb dziecka zwiazanych z niepełnosprawnoscia beda wspierac jego rozwój i edukacje. Konieczne jest stałe doskonalenie i podnoszenie kwalifikacji nauczycieli w zakresie form i metod pracy zgrupa zróżnicowana. Potrzebne sa szczególne kompetencje, by równie  zdrowe dzieci uczyc postaw wzgledem ich niepełnosprawnych kolegów- rozwijac w nich chec udzielania pomocy, umiejetnosc wspierania w nauce- tutoring rówiesniczy. W zwiazku z tym kadra ta powinnacały czas doskonalic warsztat pracy, systematycznie pogłebiac wiedze dotyczaca integracji tak, by dzieci niepełnosprawne były naprawde właczone do grupy. Nale y rozszerzac system dokształcania i wymiany doswiadczen nauczycieli i specjalistów pracujacych z uczniami niepełnosprawnymi w oparciu o osrodki doskonalenia nauczycieli, wiodace szkoły integracyjne oraz szkoły specjalne. Koniecznym jest przygotowanie kadry nauczajacej do pracy z uczniami z różnymi niepełnosprawnosciami majac na wzgledzie fakt,  że uczen niepełnosprawny ma prawo uczyc sie w szkole ogólnodostepnej.W celu dostosowania procesu kształcenia do potrzeb uczniów niepełnosprawnych niezbednym wydaje sie wprowadzenie systemowych zmian w zakresie kształcenia specjalnego, orzecznictwa i poradnictwa psychologiczno-pedagogicznego. Majac na uwadze takie potrzeby w Ministerstwie Edukacji Narodowej w 2008 roku został powołany zespół ekspertów, którego zadaniem bedzie opracowanie projektów zmian w systemie oswiaty pod katem specjalnych potrzeb edukacyjnych uczniów niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i z zaburzeniami zachowania. Do strategii sprzyjajacych integracji dzieci i młodzieży niepełnosprawnej w ich wspólnym nauczaniu w klasach ogólnodostepnych i integracyjnych, należą:

1. Budowanie systemu wsparcia dla działan szkół integrujacych uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi miedzy innymi poprzez udostepnianie zasobów szkół specjalnych i integracyjnych . Szkoły te w coraz wiekszym zakresie powinny podejmowac role animatora srodowiska lokalnego na rzecz dzieci niepełnosprawnych i przyjmowac nowa role centrów wspierajacych nauczycieli szkół ogólnodostepnych, uczniów i ich rodziny. Wsparcie przy budowaniu indywidualnych programów edukacyjnych, konsultowanie i pomoc we właczaniu uczniów niepełnosprawnych. Prowadzenie szkolen dla nauczycieli i specjalistów, opracowanie i rozpowszechnianie metod i materiałów metodycznych

2. Poprwa jakosci kształcenia nauczycieli poprzez wprowadzanie do programu kształcenia wszystkich nauczycieli wiedzy na temat specjalnych potrzeb edukacyjnych i umiejetnosci pracy z grupa zró nicowana, przygotowanie ich do podjecia zadan kształcenia integracyjnego i właczajacego – dobre przygotowanie nauczycieli odgrywa kluczowa role w efektywnym nauczaniu uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych.Programy szkolen warto przygotowac w oparciu o bardzo dobrze opracowane materiałyszkoleniowe dla nauczycieli UNESCO” Potrzeby specjalne w klasie” -

3. Wprowadzenie ró nych form doskonalenia zawodowego nauczycieli przedmiotowych, pracowników administracji szkół z zakresu specjalnych potrzeb edukacyjnych.

4. Nale y zastanowic sie nad doprecyzowaniem zadan dla pedagogów specjalnych i pozostałych specjalistów by czesciej pracowali z nauczycielami przedmiotowymi w zakresie umiejetnego zaspokajania specjalnych potrzeb edukacyjnych. Dzieci majace specjalne potrzeby wymagaja systematycznych działan prowadzonych na co dzien w klasie równie  przez nauczyciela przedmiotu. Specjalista powinien dzielic sie swoja wiedza, słu yc mu wsparciem, superwizowac zajecia, tak aby wzrastały kompetencje nauczycieli. Uzupełnic procedure nadzoru pedagogicznego nad powierzonymi nauczycielom zadaniami o zakres umiejetnosci pracy z uczniami ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi

5. Należy wykorzystac sytuacje niżu demograficznego w celu zmiany systemu i metod pracy. Sytuacja umo liwia tworzenie klas o mniejszej liczebnosci, co stwarza lepsze warunki dla kształcenia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi w oddziałach integracyjnych i ogólnodostepnych. Pobyt w grupie zdrowych rówiesników wpływa stymulujaco na funkcjonowanie dziecka z ró nymi niepełnosprawnosciami i wywiera najwiekszy wpływ na jego rozwój społeczny.

6.  Zmiany w organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkole. Pomimo coraz liczniejszej grupy pedagogów specjalnych, psychologów i innych specjalistów zatrudnianych w placówkach z oddziałami integracyjnymi, według relacji dyrektorów szkół i przedszkoli czesto jest ich za mało w stosunku do potrzeb. Jednak obecnosc tak dużej rzeszy specjalistów umiejscowionych w szkole, blisko ucznia i nauczycieli wskazuje na nowy kierunek zmian w organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej, tak aby uczniowie, nauczyciele i rodzice mogli otrzymac pomoc i wsparcie na terenie szkołyczy przedszkola. Specjalisci powinni stanowic wsparcie dla nauczycieli przedmiotowych w pracy z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych.

7. Budowanie koalicji, sieci wsparcia, programów społecznych, w których beda uczestniczyły szkoły, organizacje pozarzadowe, słu ba zdrowia, pomoc społeczna,

8. Upowszechnianie problematyki wspólnej edukacji poprzez przeprowadzanie działan informacyjno - promocyjnych skierowanych do srodowiska nauczycieli, władz samorzadowych Edukacja wszystkich, którzy moga miec wpływ na tworzenie i wdrażanie rozwiazan. Prowadzenie ciagłej akcji informacyjnej i nagłasnianie problemu. (publikacje w prasie, konferencje, opracowanie ulotek i innych materiałów informacyjnych np. dla samorzadów.

9. Równolegle niezbedna jest zmiana mentalnosci naszego społeczenstwa. Konieczne sa te  zmiany postaw w społeczenstwie i uczenie tolerancji ju  od najmłodszych lat. Zmiana negatywnych postaw społecznych wobec odmiennosci psycho-fizycznej osób niepełnosprawnych w naszym społeczenstwie jest procesem, który dokonuje sie powoli.

10. Nauczanie integracyjne i właczajace, aby mogło byc skutecznie prowadzone, wymaga dodatkowych nakładów finansowych na wyposa enie placówek w oprzyrzadowanie,pomoce dydaktyczne (w tym i komputery przystosowane do potrzeb osób niepełnosprawnych i inne ułatwiajace nauke), znoszenie barier architektonicznych. Przyjete sposoby pozyskiwania srodków finansowych od władz samorzadowych sugeruja potrzebe zapewnienia odpowiednich szkolen w zakresie negocjacji dla dyrektorów szkół i przygotowywania projektów dofinansowywanych ze srodków unijnych EFS np. Programu

Kapitał Ludzki

Bezsprzecznie wzrasta zapotrzebowanie na szkoły i przedszkola, które potrafia zabezpieczyc specjalne potrzeby edukacyjne w lokalnym srodowisku dziecka niepełnosprawnego, jak najbli ej jego miejsca zamieszkania. Wia e sie to z rozwojem idacym w kierunku zmian „od segregacji do właczania”. Dobrze,  e powstaje coraz wiecej placówek, w których moga uczyc sie osoby niepełnosprawne na wszystkich etapach edukacyjnych. Nie jest to jeszcze nauczanie właczajace do którego da ymy, ale stopniowo zmieniamy polityke oswiatowa, byka de dziecko znalazło w najbli szej szkole mo liwosc kształcenia dostosowana do swoich możliwosci i nauczycieli nastawionych na pomoc dziecku, a nie jedynie na realizacje programu nauczania.

ANEKS

Edukacja integracyjna i właczajaca bedaca wyzwaniem dla szkół i nauczycieli, wymagajac od nich elastycznosci, kreatywnosci, stałego doskonalenia w zakresie pracy z grupa zróżnicowana, stanowi siłe napedowa rozwoju oswiaty. Koniecznosc pracy z taka grupa sprawia,  e nauczyciele sa bardziej innowacyjni i lepiej przygotowani, maja do dyspozycji wiecej pomocy dydaktycznych i specjalistycznego sprzetu. Szkolna edukacja uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi ma wiele wymiarów i powinna przebiegac na wielu ró nych płaszczyznach. Nie wystarczy dac im możliwosc uczeszczania do tych samych szkół z dziecmi zdrowymi i pomagac w realizacji tego samego programu nauczania, czego efektem jest jedynie integracja o charakterze przestrzennym i programowym. Aby postulat edukacji właczajacej był w pełni zrealizowany konieczne jest zadbanie tak e o rzeczywista edukacje społeczna8.

 Firkowska-Mankiewicz A., Edukacja właczajaca zadaniem na dzis polskiej oswiaty. CMPPP MEN s 3

Szumski G., Integracyjne kształcenie niepełnosprawnych .Sens i granice zmiany edukacyjnej, Warszawa 2006

źródło:http://www.cmppp.edu.pl/files/raport%20cz.%20XIII.pdf